Podcast Zoeker

Appèl

Appèl

Nieuws & Politiek  |  60 afleveringen

Dit is Appèl. Een podcast van de Mr. Hans van Mierlo Stichting, het wetenschappelijk bureau van D66. Waarin we de verdieping zoeken bij actuele politieke onderwerpen, altijd geïnspireerd door het sociaal-liberale gedachtegoed. Met interessante gasten, goede analyses en zorgvuldige redeneringen.

Onderwijs: de grote ongelijkmakerLuister  

Het vergroten van de kansengelijkheid in het onderwijs staat hoog op de agenda van onderwijsorganisaties, beleidsmakers en politieke partijen van links tot rechts. Toch lukt het ondanks alle goede bedoelingen maar niet om de ongelijkheid terug te dringen. Zo is het opleidingsniveau van de ouders nog…

De toekomst van de politieke partijLuister  

De kritiek op het functioneren van politieke partijen groeit. Partijen zijn versplinterd, weten steeds minder leden aan zich te binden en lijken in de praktijk steeds vaker de staat te vertegenwoordigen in plaats van de burger. De kiezer heeft ondertussen zelfs minder vertrouwen in partijen dan in d…

Waarom Oekraïne zal blijven vechten Luister  

Oekraïners weten dat er geen leven is onder Russische bezetting en zullen daarom blijven vechten tot de laatste druppel bloed. Dat stelt Olga Burlyuk, universitair docent politicologie aan de Universiteit van Amsterdam en afkomstig uit Oekraïne, in deze aflevering van Appèl. Een vredesakkoord dat…

Wat is vrijheid? Luister  

Vrijheid: je gaat het pas zien wanneer het onder druk staat. De inwoners van Oekraïne ervaren dat momenteel op de meest schrijnende manier. Maar ook het uitbreken van de coronapandemie betekende voor miljoenen mensen een tot nog toe ongekende inbreuk op de vrijheid. Zowel de voor- als tegenstander…

Wie is de baas over onze data?Luister  

Nationale en lokale overheden maken steeds vaker gebruik van digitale technologie. Denk aan algoritmes die gebruikt worden voor fraudeopsporing en criminaliteitspreventie, maar ook aan projecten in de zogeheten slimme stad. Ondoordacht gebruik van technologie, zoals camera’s met gezichtsherkenning…

Hoe leuk is het nog om raadslid te zijn?Luister  

Met de gemeenteraadsverkiezingen net achter de rug staat een grote groep enthousiaste nieuwe raadsleden klaar om zich de komende vier jaar in te zetten voor hun gemeente. Een van de mooiste functies die er bestaan, volgens fractieleider voor D66 in Winterswijk Loes ten Dolle. Toch is het goed als ni…

Waar gaan we wonen? Luister  

Wij laten ons niet meer uitwonen! Dat was een van de slogans tijdens de woonprotesten afgelopen jaar, waarin duizenden mensen in verzet kwamen tegen de torenhoge huizenprijzen en de jarenlange wachtlijsten voor een huurwoning. De wooncrisis is zo groot dat het nieuwe kabinet zelfs weer een minister…

ICT in het onderwijs: gelijke kansen voor iedereenLuister  

De kwaliteit van het onderwijs in Nederland laat te wensen over. Vooral de leesvaardigheid van vijftienjarigen holt achteruit, zo laat vergelijkend internationaal onderzoek zien. Hoe komt het dat Nederlandse scholen steeds slechter presteren, en vooral: wat is er nodig om die dalende trend te keren?…

Hoe krijg je mensen warm voor windmolens?Luister  

Voor menig lokaal politicus hét grote dilemma: de klimaatopgave is enorm, maar burgers zitten niet te wachten op windmolens en zonneparken die nodig zijn voor de energietransitie. Inspraak van bewoners is echter cruciaal voor een democratisch en rechtvaardig klimaatbeleid. Hoe krijg je binnen je ge…

De menselijke maat in de verzorgingsstaatLuister  

In haar proefschrift 'Omwille van fatsoen. De staat van menswaardige zorg' beschrijft Willemijn van der Zwaard hoe ‘de mens’ in de verzorgingsstaat steeds meer uit beeld is geraakt, met 'institutionele vernedering' tot gevolg. Van der Zwaard, projectleider bij zorginstelling Reinaerde, onderzoch…

Hoe versterken we de democratie? Luister  

Democratie lijkt steeds minder vanzelfsprekend. In veel westerse landen staat de rechtstaat onder druk, viert het wantrouwen hoogtij en neemt de maatschappelijke polarisatie toe. Populisten en autoritaire leiders spinnen hier garen bij en zagen zo aan de poten van de liberale democratische rechtsord…

Wat Ubuntu, Buen Vivir en Bruto Nationaal Geluk ons leren over klimaatveranderingLuister  

Om de verdere opwarming van de aarde te beperken, moeten we niet alleen anders gaan handelen maar ook anders denken. Dat betoogt onderzoeker, beleidsadviseur en kunstenaar Dorine van Norren in deze aflevering van Appèl. Het westerse wereldbeeld dat gebaseerd is op onder meer economische groei, indi…

Ongekend onrecht en verscheurd vertrouwen: hoe maakt de overheid het weer goed met de burger? Luister  

De beschamende Toeslagenaffaire en de schadeproblematiek in Groningen als gevolg van de gaswinning zijn nationale crises, die een andere aanpak vergen dan bij andere problemen. Dat zegt Nationale Ombudsman Reinier van Zutphen, die onderzoek doet naar klachten van burgers over de overheid en adviseer…

Ideologie in de gemeenteraadLuister  

Op 16 maart mogen we weer naar de stembus, deze keer voor de gemeenteraadsverkiezingen. Verkiezingen die doorgaans wat minder ideologisch geladen lijken – immers, de lokale politiek moet er toch vooral voor zorgen dat de straatverlichting het doet en loszittende stoeptegels worden gerepareerd. Of…

Het deeltijddilemma op de arbeidsmarkt Luister  

Nederlandse vrouwen werken nog altijd minder uren dan mannen, als het om betaald werk gaat. In hoeverre is dit een probleem? Welke economische risico's brengt dit met zich mee? Welke gevolgen heeft dit voor de kansengelijkheid op de arbeidsmarkt? En welke rol spelen overheersende ideeën in de samen…

Gelijke kansen voor iedereenLuister  

Waar je bent geboren, beïnvloedt nog altijd je kansen in het leven. Wat moet er gebeuren om die kansenongelijkheid voor eens en voor altijd aan te pakken? Welke rol speelt onderwijs hier precies bij? En wat kan de lokale politiek doen om ervoor te zorgen dat iedere inwoner zich maximaal kan ontwikk…

Overheidsuitgaven: zinnig, zuinig en zorgvuldig?Luister  

Op 'Verantwoordingsdag 2021' tikte de Algemene Rekenkamer het ministerie van VWS stevig op de vingers: ruim twee van de ruim vijf miljard euro die het ministerie uitgaf aan de coronacrisis bleek onrechtmatig besteed. Maar de Nederlandse overheid heeft al veel langer geen goed zicht op de uitgaven, c…

Een nieuwe bestuurscultuur voor de polderLuister  

Hebben wij nog wel grip op het handelen van de regering? Waar komt die Nederlandse bestuurscultuur vandaan waar momenteel zo veel kritiek op is? En kunnen we het tij keren? Daarover spreken we met hoogleraar staats- en bestuursrecht Wim Voermans, naar aanleiding van zijn boek Het land moet bestuurd …

De waarden van seculiere partijenLuister  

Joost Röselaers neemt afscheid als hoofdredacteur om zich weer volop op zijn predikantschap te kunnen richten. Een mooi moment met hem in gesprek te gaan. Klopt het stempel dat D66 vijandig zou staan tegenover religie? Of valt dat juist wel mee? En, ook belangrijk, waar ontlenen seculiere partijen …

De staat van de rechtsstaatLuister  

Gaat er wel voldoende aandacht uit naar onze rechtsstaat? De ervaringen tijdens de coronapandemie hebben laten zien dat grondrechten niet altijd zo vanzelfsprekend zijn als ze wellicht ogen. En wat is er waar van de kritiek dat de rechter op de stoel van de politiek gaat zitten? In deze afleveri…

Het belang van emoties in het debat over kernenergieLuister  

Kernenergie lijkt geen taboe meer te zijn in de Nederlandse politiek. Tijdens de Tweede Kamerverkiezingen is het onderwerp weer op de agenda gezet door partijen als de VVD en Volt. Volgens deze partijen zou kernenergie een oplossing bieden voor de klimaatcrisis. Linkse partijen zoals GroenLinks en d…

Economische lessen uit de coronacrisisLuister  

De maatregelen tegen de uitbraak van COVID-19 hebben grote gevolgen voor onze economie, die grotendeels tot stilstand kwam in veel sectoren. De overheid stelde ongekende steunmaatregelen in om werkloosheid en faillissementen zoveel mogelijk te beperken, met een aanzienlijk hogere staatsschuld tot ge…

Een oververhit parlement?Luister  

Burn-outs onder Kamerleden komen steeds vaker voor. Naast problematisch voor de Kamerleden zelf, is de werkdruk in de Tweede Kamer tevens een belangrijk maatschappelijk punt van zorg: als hart van de democratie en de plek waar de macht gecontroleerd wordt, dient de Kamer goed te kunnen functioneren.…

Microtargeting in de politiekLuister  

Politieke partijen maken veel vaker gebruik van microtargeting. Hierbij gebruiken zij persoonlijke data van burgers om een specifieke groep mensen te kunnen bereiken en beïnvloeden. Dit heeft gevolgen voor individuen en onze samenleving als geheel. In hoeverre worden onze politieke voorkeuren door …

Hoe komt de jeugdzorg uit het diepe dal?Luister  

Sinds 2015 is de jeugdzorg gedecentraliseerd. Dit betekende dat vanaf dat moment de gemeenten, en niet meer het Rijk, verantwoordelijk werden voor de jeugdzorg. Volgens de inspectie voor de Gezondheidszorg & Jeugd en de Inspectie Justitie & Veiligheid is de jeugdzorg sindsdien in kwaliteit achteruit…

Hoe ziet ‘sociaal Europa’ eruit?Luister  

De COVID-19 pandemie heeft sociale kwesties niet alleen nationaal op de agenda gezet, ook op Europees niveau is er hernieuwde aandacht voor een ‘sociaal Europa’. Het huidige Portugese voorzitterschap van de Raad van de Europese Unie organiseert op 7 en 8 mei de 'European Social Summit' in Porto …

Duurzaam KapitalismeLuister  

Eén van de kritieken op ons kapitalistische systeem is dat het niet te verenigen zou zijn met onze duurzaamheidsdoelstellingen. De enige manier om onze planeet leefbaar te houden is, volgens deze kritiek, om het kapitalisme te vervangen door iets anders. In zijn boek 'Duurzaam kapitalisme' betoogt …

Een papieren werkelijkheidLuister  

Op 1 maart werd 'Keuzes in Kaart 2022-2025' gepubliceerd door het Centraal Planbureau, met daarin de doorrekeningen van de verkiezingsprogramma’s. Wat zit er nu precies achter al dat rekenwerk aan partijprogramma’s en regeerakkoorden? Wat is de invloed van deze doorrekeningen? En is het eigenli…

Hoe komen we uit de crisis op de woningmarkt?Luister  

We zitten midden in een wooncrisis. Hoe is deze crisis ontstaan? Wat moet er gebeuren om de woningmarkt rechtvaardiger te maken en hoe komen we uit deze crisis? En wat zou de rol van de overheid hierin moeten zijn? In deze aflevering van Appèl gaan wij hierover in gesprek met Prof. dr. Peter Boelho…

Hans van MierloLuister  

Een bon vivant, een sloddervos, maar ook een van de meest toonaangevende en succesvolle politici van de twintigste eeuw. Hans van Mierlo richtte in 1966 de partij D66 op uit onvrede met het politiek bestel, en zijn naam is nog steeds verbonden aan het wetenschappelijk bureau. Wat dreef hem? Hoe verl…

Naar een feministisch kabinet van sociale rechtvaardigheidLuister  

Tegenwoordig lijken steeds meer mensen zichzelf feminist te noemen en wordt er zelfs gesproken van een nieuwe feministische golf. Het draait niet meer alleen om gelijke rechten voor vrouwen en mannen, maar ook om gelijke kansen. Hoe kan dit worden bereikt? En waarom is feminisme in deze tijd nog ste…

Internationale verdragen en nationale soevereiniteitLuister  

In een geglobaliseerde wereld zijn internationale verdragen en afspraken van groot belang. Multilaterale organisaties en handelsverdragen bieden uitkomst bij grensoverschrijdende verschillen en zorgen voor stabiele internationale relaties. Maar deze verdragen en afspraken staan soms op gespannen voe…

De rol van de Nederlandse Grondwet in de politiekLuister  

De grondwet is bepalend voor de inrichting van de Nederlandse rechtstaat en het politiek bestel. Hierdoor is de grondwet door de jaren heen ook vaak het onderwerp van debat geweest. Maar welke rol speelt de grondwet nou echt in de Nederlandse samenleving? Op welke manieren bepaalt de grondwet onze p…

Rianne Letschert over waardering aan de universiteitLuister  

In deze aflevering van Appèl gaan we in gesprek met Prof. dr. Rianne Letschert. Zij werd in 2016 benoemd tot rector magnificus van de Universiteit Maastricht, en afgelopen september werd zij herbenoemd voor haar tweede termijn. Haar benoeming ‘bleef niet onopgemerkt’, schreef de Trouw afgelopen…

Burgerparticipatie onder de loepLuister  

Lokale overheden proberen burgers steeds vaker te betrekken bij het maken en uitvoeren van beleid door middel van inspraakavonden en burgerpanels. Dit verloopt helaas niet altijd vlekkeloos. Soms leidt burgerparticipatie tot meer ontevredenheid dan instemming. Bovendien kan burgerparticipatie soms o…

Special - Lofzang op de politieke partij - Gesproken column Coen Brummer D66 Najaarscongres 2020Luister  

Dit is geen nieuwe aflevering van Appèl, maar de gesproken column die Coen Brummer, directeur van de Mr. Hans van Mierlo Stichting, voordroeg op 28 november tijdens het plenair programma van het D66 Congres. Luister de aflevering hier terug. Ook is de gehele video te bekijken op: https://www.youtub…

Populisme en de vernieuwing van het liberalismeLuister  

Na de Tweede-Kamer verkiezingen van 2017 dachten velen dat Mark Rutte met zijn klinkende overwinning op de PVV van Geert Wilders het populisme in Nederland definitief verslagen had. Drie jaar later blijkt niks minder waar, en zijn populistische partijen in heel Europa nog steeds even populair als to…

Representatie en inclusie in de Nederlandse politiekLuister  

Naast de corona-crisis kende 2020 ook een opleving van het debat over racisme en discriminatie. De Black Lives Matter beweging vestigde opnieuw de aandacht over hoe we met kleur en gender omgaan binnen de Nederlandse politiek en maatschappij. Deze aflevering te gast: Devika Partiman, sociaal activis…

Sekswerkersrechten in NederlandLuister  

De corona-crisis heeft een zware impact gehad op de gehele samenleving en veel economische sectoren, en daarmee ook op de minder besproken sectoren zoals sekswerk. Aan tafel: Yvette Luhrs, sekswerker, activist en feministisch pornomaker, Joep Rottier, onafhankelijk onderzoeker naar o.a. de decrimin…

De lange arm van Den Haag: Kiza Magendane over de toenemende transnationaliseringLuister  

Kiza Magendane spreekt over zijn artikel in Idee over de kansen en valkuilen die de toenemende transnationalisering van identiteiten.

Bonusaflevering: De staat van het liberalisme, Coen Brummer in gesprek met de Nieuwe Vrije EeuwLuister  

Coen Brummer, Mark Thiessen en Tim Versnel van de Nieuwe Vrije Eeuw spreken over de staat van het liberalisme anno 2020.

Het ongemak van oorlog en de Nederlandse militaire identiteitLuister  

Het schuurt tussen het 'idealistische' beeld dat in Nederland heerst van internationale (defensie)politiek en de harde realiteit waarmee militairen op vredesmissies uiteindelijk worden geconfronteerd. Nederland wil met haar militaire apparaat vooral 'goed doen', maar lijkt hierbij soms bijna voorbij…

Visies op Europa en Duits voorzitterschap Luister  

Duitsland is in de tweede helft van 2020 de voorzitter van de Europese Unie. Wat kunnen we verwachten van dit voorzitterschap en wat is de rol van Nederland, en D66 ten opzichte van de EU? We praten er over met Dr. Afke Groen, wetenschappelijk medewerker van de van Mierlo Stichting, en Dr. Hanco Jü…

Soevereiniteit & Big TechLuister  

Marleen Stikker: "Er zijn partijen die niet in gesprek willen met onze soevereine overheid, maar die wel grote invloed hebben op onze levens.” Door de coronacrisis kijken overheden naar grote tech-bedrijven. De dreiging van toenemende surveillance hangt in de lucht. In deze podcast is Marleen Sti…

Technologie in tijden van crisisLuister  

De huidige Corona-crisis brengt het debat over tech en surveillance in een stroomversnelling. Ook in Nederland wil het kabinet een app invoeren in een poging verdere verspreiding van het corona-virus te voorkomen. Wat zijn de gevolgen van deze datahonger van bedrijven en overheden en waar liggen de …

KansengelijkheidLuister  

Wat is kansengelijkheid? Te gast is gezondheidseconoom Xander Koolman over kansenongelijkheid in Nederland. Presentator Daniel Schut gaat met Koolman in gesprek over verschillen in het onderwijs en de gezondheidszorg. Hoeveel verschil is gerechtvaardigd als we het hebben over de sociaal-economisc…

De toegang tot het rechtLuister  

Iedere burger wordt geacht de wet te kennen, maar zijn we ook echt betrokken bij de wet? Is de toegang tot het recht wel goed geregeld in ons land? Afgelopen september werd er door advocaten geprotesteerd, omdat er problemen zijn met de rechtsbijstand. In deze podcast zal het gaan over onder andere …

De erfenis van D66Luister  

D66 bestond in 2016 vijftig jaar en Daniël Boomsma schreef toen het boek 'De keuze van D66'. In deze podcast zal Daniël Boomsma een overzicht geven van de partijgeschiedenis, van de radicale ideeën van Van Mierlo tot de huidige partij. Aan bod komen onder andere de roep om een districtenstelsel e…

Kosten van de zorgLuister  

De kosten van de zorg zijn al jaren onderwerp van discussie in de politiek. In deze aflevering gaan we het hebben over de kosten van de zorg met Michiel Verkoulen, oud-bestuurslid van D66 maar tegenwoordig werkzaam als adviseur voor de zorgsector, en Bram Wouterse, Universitair Docent Health Economi…

In gesprek met de Denker des VaderlandsLuister  

We staan er niet bij stil dat de democratie meer behelst dan het houden van verkiezingen en het wekelijkse vragenuurtje in de Tweede Kamer. Onder onze politiek liggen een tal van ideeën, concepten en aannames. Van het idee dat de vrijheid van meningsuiting onbegrensd zou zijn, tot de gedachte dat z…

'De canon van het sociaal-liberalisme'Luister  

Vandaag de dag is het sociaal-liberalisme een brede politieke stroming met veel maatschappelijke invloed. Niet alleen D66 noemt zich sociaal-liberaal, maar ook Femke Halsema en Mark Rutte hebben opzichtig geflirt met het etiket. De Van Mierlo Stichting publiceert vandaag een nieuw boek: ‘De canon…

De politieke erfenis van Hans van MierloLuister  

Deze podcast is opgenomen op de dag dat de naamgever van ons wetenschappelijk bureau jarig zou zijn geweest, namelijk: Hans van Mierlo, ofwel H.A.F.M.O. In politieke kringen behoeft hij nauwelijks introductie. Hij was de belangrijkste oprichter en lange tijd hét gezicht van D66, onder meer in het …

Richard Rorty en het pragmatismeLuister  

D66 wordt wel eens een pragmatische partij genoemd. Maar wat is pragmatisme eigenlijk? Welke consequenties heeft het aanvaarden van pragmatisme voor het politiek denken? En hoe kunnen antwoorden op deze vragen van betekenis zijn in het hedendaagse politieke debat? Die vragen behandelen we aan de han…

Robotisering: een kansrijke toekomst voor iedereen?Luister  

Robots zijn slimmer dan wij, sterker dan wij en voor je het weet stelen ze onze banen en nog veel erger: onze autonomie. Het is maar een greep uit de doemscenario's die voorbij komen. Maar wat is waar? Is er nog zoiets als een arbeidsmarkt in de toekomst en wat is de rol van de overheid om dit alles…

John Stuart Mill is jarig!Luister  

Vandaag is de verjaardag van de grote Britse filosoof John Stuart Mill. Had de oude denker nog geleefd, dan zou hij vandaag 213 jaar zijn geworden. Welke momenten waren bepalend voor Mill's leven en denken? Wat maakte hem één van de grote liberalen van de negentiende eeuw? En kunnen we nog inspira…

Vertrouwen in de toekomst? Luister  

Ondanks stijgende welvaart, dalende criminaliteit en een hogere levensverwachting voelt een deel van de mensen in Nederland zich niet rijker, veiliger of beter over hun eigen toekomst. Hoe is dit verschil te verklaren? Wat is de oorzaak van dit paradoxale wantrouwen? We gaan in gesprek over vooruitg…

De risico-averse overheidLuister  

Om Nederland gezonder en gelukkiger te maken, lanceerde de overheid vorig jaar het Nationaal Preventieakkoord. Hierin staan afspraken en maatregelen om roken, drankgebruik en obesitas tegen te gaan. Met nieuwe wetenschappelijke kennis kan de burger beter gestuurd worden naar een gezonder leven. Gaat…

Waarom is burgerschap hot?Luister  

Wie de afgelopen tijd de kranten en opiniebladen opensloeg, kon niet om het woord 'burgerschap' heen. Maar wat is burgerschap precies? Wat is voor sociaal-liberalen burgerschap? En is die sociaal-liberale visie op burgerschap terug te zien in het regeerakkoord? Aan tafel: Willemijn Rinnooy Kan, prom…

De Vrijzinnig-Democratisch BondLuister  

De Vrijzinnig-Democratische Bond was een partij uit de eerste helft van de twintigste eeuw. Progressief, vooruitstrevend, en volgens sommigen een vroege voorloper van het huidige D66. Wat kunnen we leren van deze club van democratische vernieuwers en wat is dan precies hun waarde voor ons, vandaag? …

Crisis in onze democratie?Luister  

Is onze democratie in crisis? In deze aflevering praten we over het rapport van de staatscommissie Parlementair Stelsel en over het stevige internationale debat dat gaande is over de vraag hoe breed de steun voor onze liberale democratie nu precies is. Aan tafel: Carinne Elion, universitair docent …